کیست تخمدان و بارداری همزمان

کیست تخمدان که یکی از مشکلات شایع در میان زنان است، معمولا در سنین باروری بیشتر دیده می‌شود. بسیاری از زنان حتی بدون اینکه متوجه باشند، ممکن است کیست داشته باشند، چرا که اغلب کیست‌ها در مراحل ابتدایی هیچ علامتی ایجاد نمی‌کنند. با این حال، برخی از انواع کیست‌ها می‌توانند بر سلامت باروری تأثیر بگذارند یا در دوران بارداری نگرانی‌هایی ایجاد کنند.
در این مقاله که با نظارت مستقیم دکتر برکتی، جراح و متخصص بیماری های زنان به روش لاپاراسکوپی به نگارش درآمده است، قصد داریم به بررسی ارتباط کیست تخمدان با باداری و ناباروری، خطرات احتمالی بارداری با وجود کیست تخمدان و روش‌های درمانی آن پرداخته شده است.

آیا کیست تخمدان باعث نازایی می‌شود؟

یکی از نگرانی‌های اصلی زنان درباره کیست تخمدان، تأثیر آن بر باروری است. در اکثر موارد، کیست‌های ساده تخمدان یا فولیکولی تاثیری بر تخمک‌گذاری و بارداری ندارند و مشکلی ایجاد نمی‌کنند. با این حال، برخی از کیست‌ها می‌توانند در صورت عدم درمان به موقع، مانع تخمک‌گذاری طبیعی شوند و شانس بارداری را کاهش دهند.
به طور مثال کیست های اندومتریوما، که ناشی از بیماری اندومترویز است، می تواند باعث آسیب به بافت تخمدان و کاهش کیفیت تخمک شوند.

• کیست‌های اندومتریوما: این نوع کیست‌ها که ناشی از بیماری اندومتریوز هستند، ممکن است باعث آسیب به بافت تخمدان و کاهش کیفیت تخمک شوند که در نهایت می تواند منجر به کاهش احتمال باروری شود.
• کیست‌های پلی‌کیستیک تخمدان (PCOS): در این نوع کیست ها، که به تنبلی تخمدان نیز شناخته می شوند، تخمدان‌ها پر از کیست‌های کوچک هستند و منجر به تخمک‌گذاری نامنظم می شوند که همین باعث می شود تا احتمال تخمک گذاری و بارداری کاسته شود.

تاثیر ترکیدن کیست بر ناباروری

آسیب دیدگی و ترکیدن کیست تخمدان در صورت بی توجهی به درمان کیست، می تواند مشکلات زیر را برای بیماران ایجاد کند:

• ترکیدن کیست‌های بزرگ ممکن است باعث خونریزی شدید یا عفونت شود.
• کیست‌های ناشی از اندومتریوز یا تومورهای خاص می‌توانند عملکرد تخمدان را تحت تأثیر قرار دهند و شانس باروری را کاهش دهند.

به همین دلیل، دکتر برکتی همواره به بیماران خود این توصیه را می کنند که هرگونه درد ناگهانی در ناحیه تخمدان باید جدی گرفته شود و در سریع ترین زمان ممکن  به پزشک مراجعه کرد.

چگونه با داشتن کیست تخمدان باردار شویم؟

دکتر برکتی، جراح و متخصص بیماری‌های زنان به روش لاپاراسکوپی، به بیماران خود، همواره این توضیح را می‌دهند که داشتن کیست تخمدان، لزوماً به معنای ناباروری نیست، اما بررسی دقیق‌تر و تعیین نوع کیست نقش مهمی در احتمال بارداری دارد. بررسی ها و اقداماتی که می توان شانس بارداری با کیست تخمدان را افزایش داد، عبارت اند از:

• مشاوره تخصصی با پزشک متخصص زنان و انجام سونوگرافی برای بررسی اندازه و نوع کیست
• جراحی به موقع کیست در صورت تشخیص پزشک جراح به جهت عدم آسیب به رحم و تخمدان
• داروهای تحریک تخمک‌گذاری در صورت نیاز، به ویژه برای زنان با  PCOS
• پیگیری چرخه قاعدگی و تخمک‌گذاری برای برنامه‌ریزی بارداری
• پیروی از سبک زندگی سالم شامل تغذیه مناسب، ورزش منظم و کاهش استرس

بسیاری از بیماران مبتلا به کیست تخمدان، با مشورت و نظارت مستقیم دکتر برکتی، بدون هیچ گونه مشکلی اقدام به بارداری کنند.

آیا کیست تخمدان در دوران بارداری خطرناک است

اکثر کیست‌های تخمدان در بارداری مشکلی ایجاد نمی‌کنند و معمولاً خوش‌خیم هستند. با این حال، برخی موارد خاص نیاز به مراقبت ویژه دارند که عبارت اند از:

1. کیست‌هایی که نسبتا بزرگ هستند، می‌توانند باعث درد شدید یا فشار به رحم شوند که می توانند سلامت مادر و جنین را تهدید کنند.
2. در مواردی که منجر به ترکیدن کیست یا چرخش تخمدان شود، در این شرایط احتمال آسیب به بافت رحم و تخمدان وجود دارد که نیاز به جراحی فوری وجود دارد.

به همین دلیل، دکتر برکتی به بیمارانی که با کیست تخمدان، اقدام به بارداری نموده اند، توصیه می کنند که سونوگرافی در دوران بارداری به صورت منظم داشته باشند و همواره تحت نظر پزشک زنان باشند تا در صورت رویت هرگونه مشکلی، اقدامات درمانی به موقع انجام شود و خطری، سلامت مادر و جنین تهدید نکند.

آیا کیست تخمدان با بارداری از بین می‌رود؟

برخی از کیست‌ها، به ویژه کیست‌های فولیکولی یا جسم زرد، می توانند در طول بارداری خودبه‌خود کاهش یابند یا به طور کامل از بین بروند. هورمون‌های بارداری باعث توقف تخمک‌گذاری و گاهی کوچک شدن کیست‌ها می‌شوند. با این حال، کیست‌های بزرگ یا پیچ‌خورده ممکن است نیاز به نظارت بیشتر و حتی در موارد خاص نیاز به عمل برداشتن کیست تخمدان داشته باشند.

چند وقت بعد از کیست تخمدان می‌توان اقدام به بارداری کرد

زمان مناسب برای اقدام به بارداری بعد از درمان یا جراحی کیست تخمدان به نوع کیست و روش درمان بستگی دارد:

• کیست‌های ساده:  معمولاً بعد از یک تا دو سیکل قاعدگی می‌توان اقدام کرد.
• کیست‌های اندومتریوما یا پیچ‌خورده: پزشک ممکن است چند ماه بعد از عمل کیست تخمدان، سونوگرافی را توصیه کند تا وضعیت تخمدان ها را بررسی کند.

همچنین، در صورتی که جراحی انجام شده باشد، اغلب پزشکان توصیه می‌کنند تا زمان بهبودی کامل تخمدان‌ها و رفع التهاب قبل از بارداری صبر شود.

درمان کیست تخمدان در بارداری

درمان کیست تخمدان در بارداری معمولاً محافظه‌کارانه انجام می شود. زیرا هدف اصلی حفظ سلامت مادر و جنین است. در بسیاری از موارد بیشتر کیست‌ها خوش‌خیم هستند و به‌طور طبیعی  کوچک می‌شوند. بنابراین با صلاحدید پزشک معالج نیازی به جراحی وجود ندارند. پزشکان معمولاً با پیگیری سونوگرافی منظم وضعیت کیست را بررسی می‌کنند تا از رشد یا بروز مشکلاتی مثل پیچ‌خوردگی یا ترکیدن کیست مطمئن شوند. در صورت بروز درد، داروهای مسکن ایمن برای دوران بارداری تجویز می‌شود. جراحی تنها در مواردی خاص و اورژانسی انجام می‌شود. مواردی مانند کیست بزرگ، پیچ‌خوردگی تخمدان یا خونریزی شدید  مواردی هستند که در این شرایط با رعایت اقدامات ایمنی به جهت حفظ سلامت مادر و جنین، اقدام به برداشتن کیست به روش لاپاراسکوپی می شود.